Regen genoeg?
Wie de afgelopen dagen naar buiten kijkt, zou gemakkelijk kunnen denken dat de droogte voorbij is. Er is immers regelmatig regen gevallen en vooral in het poldergebied rondom Park Kethel lijkt overal water aanwezig. Toch vertelt de bodem een ander verhaal. Wie een schop in de grond steekt, merkt dat de bovenste circa vijf centimeter vochtig is, terwijl de grond daaronder nog opvallend droog kan zijn.
Een natte bovenlaag betekent geen herstelde bodem
Na een langere droge periode wordt regenwater in eerste instantie vooral opgenomen door de bovenste bodemlaag. Daardoor lijkt de bodem snel hersteld. Maar het vocht dringt niet automatisch door naar grotere diepte. Hoe snel dat gebeurt, hangt onder meer af van de bodemstructuur, grondwaterstand, verdamping en het waterverbruik van planten.
Het KNMI benadrukt dat droogte niet alleen wordt bepaald door de hoeveelheid regen, maar vooral door de verhouding tussen neerslag en verdamping.
Een natte polder kan toch een droge bodem hebben
Ook in het relatief natte poldergebied rond Park Kethel kan de bodem dus droog zijn. In veen- en kleigebieden verloopt de beweging van water door de bodem relatief langzaam. Ook water uit sloten dringt niet onbeperkt en onmiddellijk door naar de wortelzone.
Het gevolg is een opmerkelijke situatie: het landschap kan er nat uitzien, terwijl enkele centimeters onder het maaiveld nog sprake is van een aanzienlijk vochttekort.
Waterbeheer vraagt tijd
Het waterschap moet in een polder voortdurend balanceren tussen wateroverlast, natuur, landbouw, waterkwaliteit en het tegengaan van bodemdaling. Het verhogen of vasthouden van waterpeilen betekent bovendien niet dat de ondergrond direct volledig wordt bevochtigd.
Na een langdurige droge periode moet de bodem als het ware langzaam opnieuw worden opgeladen. Eerst wordt de bovenlaag vochtig. Pas wanneer gedurende langere tijd meer water wordt aangevoerd dan door verdamping, planten en afvoer verloren gaat, kan het vochtgehalte dieper in de bodem herstellen.
De regen is een begin, geen eindpunt
De recente regen is dus zeker goed nieuws voor het groen. Planten kunnen het vocht in de bovenste bodemlaag benutten. Maar voor volledig herstel is meer nodig: een langere periode waarin de neerslag de verdamping overtreft en water langzaam dieper in de bodem kan doordringen.
De regen heeft de droogte dus nog niet opgelost. De bodem is begonnen aan het herstel, maar heeft daarvoor tijd nodig.
Juist in het laaggelegen poldergebied van Park Kethel kan dat herstel door de bodemgesteldheid en het waterbeheer langzaam verlopen.